Arius เอเรียส
ผู้แต่ง : รวิช ตาแก้ว
ผู้ปรับแก้ : กีรติ บุญเจือ
เอเรียส(Arius ? -336) เป็นลูกศิษย์ของลีวเซิน ณ สำนักปรัชญาคริสต์แห่งแอนทิอาก เห็นด้วยกับคำสอนของสำนักเกี่ยวกับพระคริสต์ เนื่องจากเป็นผู้มีวาทศิลป์ในการเทศน์ มีความรู้กว้างขวาง และปฏิบัติธรรมเคร่งครัด จึงจูงใจให้คนเห็นดีเห็นชอบได้มาก จนได้รับการยกย่องว่าเป็นผู้ตั้งลัทธิใหม่ชื่อว่าลัทธิเอเรียส (Arianism) อย่างไรก็ตาม เอเรียสเห็นว่าควรประนีประนอมลัทธิบุตรบุญธรรมนิยมแบบพลวัตของสำนักแอนทิอาก เข้ากับคำสอนของอาเรอเกินแห่งสำนักเอลิกแซนเดรีย เพื่อให้เข้ากับรัชญากรีกได้ด้วย เอเรียสตั้งสำนักที่เอลิกแซนเดรียสอนว่า พระคริสต์เดิมคือพระวจนะที่พระเป็นเจ้าทรงสร้างมาเป็นจิตอันสมบูรณ์ตามนัยของอาเรอเกิน พระวจนะต้องการช่วยเหลือมนุษย์อย่างมีประสิทธิภาพจริง ๆ จึงรับเอากายเกิดเป็นมนุษย์โดยเข้ามาอยู่ในร่างกายของพระเยซู พระเยซูทรงมีร่างกายที่เกิดจากพระมารดามารีย์ ส่วนพระวิญญาณของพระองค์คือพระวจนะที่มาสิงสถิตอยู่ พระเยซูทรงบำเพ็ญความดีอย่างสมบูรณ์ จึงได้รับการยกย่องเป็นพระคริสต์ในตำแหน่งบุตรบุญธรรมของพระเป็นเจ้า แต่ก็ไม่ใช่พระเป็นเจ้าจริง ๆ พระเยซูคริสต์จึงเป็นศาสดาผู้รู้ความจริงแท้เกี่ยวกับพระเป็นเจ้าและจุดหมายปลายทางของมนุษย์ และทรงเป็นตัวอย่างแห่งความประพฤติของมนุษย์ทุกคนได้อย่างดียิ่ง