sophism  ลัทธิซาฟเฝิสท์

ผู้แต่ง : เอนก  สุวรรณบัณฑิต

ผู้ปรับแก้ :  กีรติ  บุญเจือ

สำนักซาฟเฝิสท์ไม่มีศูนย์รวมและไม่มีผู้ก่อตั้งสำนัก แต่เป็นกลุ่มนักปรัชญาที่อ้างว่าตนมีความรู้พอสำหรับสอนผู้สนใจให้เป็นนักปราชญ์และให้พูดได้อย่างนักปราชญ์ คนทั่วไปจึงยกย่องว่าเป็นปราชญ์แห่งปราชญ์หรือยอดปราชญ์

นักปราชญ์พวกนี้พากันมาแสวงโชคลาภที่กรุงเอเธนส์ในสมัยรุ่งเรือง เพราะชาวเอเธนส์มีความสนใจที่จะรับความรู้จากนักปราชญ์พวกนี้อยู่มาก และพร้อมที่จะจ่ายจนพวกเขาพอใจ จึงเป็นดินแดนที่พวกนี้สามารถใช้ชีวิตได้อย่างสะดวกสบายที่สุด นักปราชญ์พวกนี้มีจำนวนมาก และชอบพูดยิ่งกว่าเขียน และงานเขียนก็สูญหายไปเกือบหมด เราจึงมีหลักฐานให้ศึกษาได้เพียงน้อยท่าน และส่วนมากก็รู้จากบทสนทนาของเพลโทว์ซึ่งยกความคิดของพวกนี้ขึ้นเพื่อวิจารณ์เชิงลบ ซึ่งก็มักจะซ้ำ ๆ กัน

งานเขียนของสำนักนี้ที่พอจะมีให้ศึกษาได้ถึงความคิดของลัทธิซาฟเฝิสม์ก็คือ  งานเขียนของเผรอแทกเกอเริส (Protagoras*ก.ค.ศ.481-411) ซึ่งเหลือเป็นเศษนิพนธ์ไว้พอสมควร  นอกจากนั้นเป็นเพียงเศษนิพนธ์กระท่อนกระแท่นที่นักประวัติปรัชญาพยายามรวบรวมและสันนิษฐานความคิด