Category: ปรัชญาไทย


  • กระบวนทรรศน์หลังนวยุคกับการศึกษา

    กระบวนทรรศน์หลังนวยุค หลังสงครามโลกครั้งที่ ๒  มีนักวิเคราะห์สังคมและการเมืองมากมาย  พยากรณ์ถึงอนาคตของมนุษยชาติ  ส่วนมากได้พยากรณ์ว่าจะเกิดสงครามล้างโลกด้วยเหตุผลต่าง ๆ กัน  ที่รู้จักกันดีที่สุดก็คือหนังสือ The Clash of Civilization เขียนโดย Huntington ที่ให้ข้อคิดว่า ทางรอดของมนุษยชาติคือ การปรับเปลี่ยนกระบวนทรรศน์  ซึ่งผู้เขียนได้วิเคราะห์ไว้ในงานวิจัยที่เกี่ยวข้องแล้ว READ MORE

  • แนวคิดปรัชญาเปอร์เซีย

          ต้นกำเนิดของอาณาจักรเปอร์เซีย จากหลักฐานโบราณคดีระบุว่า เมื่อ 15,000 ปีก่อน มีชนเผ่าล่าสัตว์เข้ามาตั้งถิ่นฐานบริเวณที่ราบสูงอิหร่าน ที่ตั้งประเทศอิหร่านปัจจุบัน และพัฒนาเป็นสังคมเกษตรกรรมขึ้น ตลอดเวลากว่า 2,500 ปี ที่ราบสูงอิหร่านถูกรุกรานซ้ำแล้วซ้ำเล่าจากชนเผ่าต่างๆ จนกระทั่ง 500 ปีก่อนคริสตกาล อาณาจักรเปอร์เซียก็เป็นปึกแผ่นภายหลังกษัตริย์ไซรัสมหาราช แห่งราชวงศ์อาเคเมเนียน พิชิตพวกมีเดียลงได้ READ MORE

  • ปัญญาชน

      ปัญญาชนคือข้าเก่าเต่าเลี้ยงของอำนาจสูงสุดของสังคม  ฟูโกต์ (Michel Foucault) ได้แสดงว่าจิตที่ขีปนา (project) ความเป็นจริงและความจริงให้กับสังคมนั้นคือความต้องการของผู้มีอำนาจในสังคมที่ขีปนาออกมา โดยผ่านทางปัญญาชนของแต่ละยุคแต่ละสมัย ซึ่งดูเหมือนจะเป็นผู้กำหนดความคิดของสังคม แต่ปัญญาชนเหล่านี้ล้วนแต่เป็นขุนนางหรือได้รับการอุปถัมภ์จากผู้มีอำนาจ เช่น ตระกูลพ่อค้า ตระกูลขุนนางหรือราชวงศ์ ซึ่งเป็นโครงสร้างที่ประสานและสืบเนื่องกันมาอย่างยาวนาน มีการเสริมความเข้มแข็งด้วยการประสานสัมพันธ์ระหว่างกันและกลายเป็นระบบที่ค้ำจุนระบบสังคมในยุคสมัยต่างๆไว้ READ MORE

  • ปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียง: การประยุกต์ใช้ในระดับครอบครัว

    อ.ดร.สิริกร อมฤตวาริน … เมื่อน้อมนำปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียงมาใช้ในระดับปัจเจกบุคคล แต่ละบุคคลย่อมตีความปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียงได้แตกต่างหลายหลาย หากแต่อยู่ในเกณฑ์ของปรัชญหลังนวยุคสายกลางคือ การพัฒนาคุณภาพชีวิตเพื่อความสุขแท้ตามสัญชาตญาณปัญญา และพิจารณาการกระทำต่างๆ ด้วยองค์ประกอบคุณธรรม 4 คือ ประกอบด้วยความรอบคอบ ความกล้าหาญ ความพอเพียงและการแบ่งปัน  และ หลักเมตตา 6 เขาย่อมก้าวไปบนเส้นทางของการพัฒนาคุณภาพชีวิตของเขาเอง READ MORE

  • ความดี

    ทรรศนะของนักปรัชญาตะวันตก เชื่อว่า “ความดี” เป็นเรื่องคุณค่าความประพฤติของมนุษย์ ซึ่งเป็นเรื่องที่เกี่ยวข้องกับ “จริยศาสตร์” เป็นการประเมินค่าความประพฤติของมนุษย์ นักปรัชญาที่เชื่อว่า ความดีมีจริงนั้น มีแนวคิดที่แตกต่างกัน 2 กลุ่ม กลุ่มแรกเชื่อว่าความประพฤติเป็นคุณค่าปรนัย (Objective) กล่าวคือ มีจริงในธรรมชาติ และกลุ่มที่สองมีแนวคิดที่เชื่อว่า ความประพฤติเป็นคุณค่าอัตนัย (Subjective) คือ… READ MORE

  • หลักการของปรัชญาหลังนวยุคสายกลาง

    ปรัชญาหลังนวยุคสายกลาง (Moderate Post modern Philosophy) แนวความคิดของลัทธิหลังนวยุคสายกลาง เชื่อว่า ความเป็นจริงที่อ้างนั้นเป็นเพียงความเชื่อถือทางภาษาเท่านั้น และไม่เชื่อว่ามนุษย์สามารถรู้ความจริงเชิงวัตถุวิสัยได้  ทั้งความรู้ที่ได้เป็นเพียงปรากฏการณ์ที่รับรู้ได้แล้วใช้ความเชื่อทางภาษาเป็นเครื่องมือในการถ่ายทอดสิ่งที่รับรู้ได้อีกทอดหนึ่ง READ MORE

  • ฮันทิงทันกับการอบรมคุณธรรมจริยธรรมแผนใหม่

    เหตุการณ์ที่สร้างความระทึกใจแก่คนทั้งโลกไม่ยิ่งหย่อนไปกว่าการถล่มเมืองฮิโรชิมาด้วยระเบิดปรมาณู เมื่อวันที่ 6 สิงหาคม พ.ศ. 2488 (ค.ศ. 1945) ก็คือการที่กำแพงเบอร์ลินถูกเจาะทะลุโดยไม่เสียเลือดเนื้อเมื่อวันที่ 9 พ.ย. 2532 (ค.ศ.1989) คือ 44 ปีต่อมา อันถือได้ว่า เป็นวันสิ้นสุดสงครามเย็นที่สร้างความหวาดผวาแก่คนทั้งโลกที่มีอารมณ์ค้างแขวนอยู่บนเส้นด้ายว่าสงครามโลกครั้งที่ 3 จะระเบิดขึ้น… READ MORE

  • ดีงาม: คุณค่าเชิงสมรรถภาพคิด

    สมรรถภาพคิดตามบริบทวัฒนธรรมไทยกับสมรรถภาพคิดของปรัชญาตะวันออก วัฒนธรรมถิ่นไทยเดิม นับถือภูตผี ทั้งผีดีและผีร้าย ซึ่งในแต่ท้องที่ปัจจุบันนี้ยังมีปรากฏให้เห็นเป็นวัฒนธรรมแต่ละท้องถิ่น ไหว้ศาลทวดเจ้าป่า เจ้าเขา เมื่อได้รับอิทธิพลพระพุทธศาสนาเข้ามาในวิถีคิดที่สอนเรื่องกฎแห่งความไม่เที่ยงแท้ของสรรพสิ่งที่สอนให้รู้จักการยอมรับด้วยการเรียนรู้เรื่องภายในกายของตนเอง ซึ่งเป็นสมรรถภาพคิดตามแนวคิดปรัชญาตะวันออกที่ใช้วิถีคิดแบบปรัชญาอินเดีย แบบพราหมณ์ที่มีความเชื่อพื้นฐานว่า ช่วงเวลาของชีวิตแบ่งออกเป็น 4 ช่วง กล่าวคือ อรรถะ กามะ ธรรมะ และโมกษะ READ MORE

Quote of the Course

“Establish a supportive pedagogical framework designed to foster a robust learning culture and an optimal environment for student engagement. This model incorporates informal learning pathways that facilitate philosophical research tailored to individual student interests, thereby enabling the systematic development of their critical thinking and philosophical reasoning.”

~ Kirti Bunchua, 2018