ancient Greek philosophy ปรัชญากรีกโบราณ
ผู้แต่ง : รวิช ตาแก้ว
ผู้ปรับแก้ : กีรติ บุญเจือ
บทบาทเฉพาะของชาวกรีกโบราณ ก็คือ เป็นผู้นำในการสร้างกระบวนทรรศน์ที่ 2 ให้มีเอกลักษณ์ชัดเจน เพื่อเป็นฐานของระบบเครือข่ายของความรู้ของมนุษยชาติ ความคิดแบบกรีกเป็นผลจากการสร้างสรรค์ดังกล่าว
ปัญญาชนชาวกรีกก่อนเธลิส มิได้สร้างสรรค์อะไรพิสดารไปกว่าปัญญาชนของชนชาติที่เจริญในช่วงระยะเวลาไล่เลี่ยกัน ยิ่งกว่านั้นหลักฐานชี้ชัดว่าชาวกรีกเที่ยวไปรับรู้และลอกเลียนแบบการสร้างสรรค์จากชนชาติอื่น ๆ เสียด้วยซ้ำ เธลิสเองก็เป็นศิษย์ของปัญญาชนแห่งแบบิโลเนียและอียิปต์มาก่อนที่ปัญญาจะแตกฉาน จนได้เป็นผู้ริเริ่มกระบวนทรรศน์ใหม่
โฮเมอร์และฮีเสียดซึ่งเป็นผู้นำของชาวกรีกในการเสนอกระบวนทรรศน์ที่ 2 ช่วงแรกออกมาเป็นตำนานปรัมปราและกลายเป็นคัมภีร์ศาสนาของชาวกรีกโบราณไปนั้น ก็คงจะได้ลอกเลียนและเรียนรู้มาจากคัมภีร์ของชนชาติโบราณอื่น ๆ ยิ่งกว่าจะสร้างสรรค์เองทั้งหมด แต่ที่มีความสำคัญโดดเด่นไปกว่าชนชาติอื่น ๆ ในเวลาต่อมาจนถึงปัจจุบันก็เพราะอาศัยบารมีของนักปราชญ์กรีกช่วงต่อมา ที่ได้สร้างกระบวนทรรศน์ที่ 2 ช่วงหลังได้อย่างโดดเด่นเหนือชนชาติอื่น ๆ จนเป็นมาตรฐานของโลกนั่นเอง ปรัชญากรีกโบราณทั้ง 3 ระยะจึงนับว่าเป็นมาตรฐานการก่อตั้งกระบวนทรรศน์ที่ 2 อย่างมั่นคงขึ้นในโลก โดย
– ระยะเริ่มต้น กำหนดกฎเกณฑ์ให้กับเอกภพ (กำหนดเครือข่ายในเอกภพ)
– ระยะรุ่งเรือง กำหนดกฎเกณฑ์ให้กับความคิด (กำหนดเครือข่ายในความคิด)
– ระยะเสื่อม กำหนดกฎเกณฑ์ให้กับความประพฤติ (ประพฤติให้ตรงกับระบบเครือข่าย)
ปรัชญากรีกได้ชื่อว่าเป็นผู้วางรากฐานให้กับระบบเครือข่ายของความรู้ของมนุษยชาติ