metha

Universal สิ่งสากล

ผู้แต่ง : เมธา  หริมเทพาธิป

ผู้ปรับแก้ :  กีรติ  บุญเจือ

ปัญหานี้เริ่มมีขึ้นตั้งแต่สมัยกรีกรุ่งเรือง  ซึ่งให้คำตอบไว้เป็น 3 แนว คือ

–  ชาวซาฟีสท์ตอบว่า สิ่งสากลไม่มีจริง เป็นเพียงความเข้าใจของแต่ละคน

–  เพลโทว์ตอบว่า  ส่งสากลมีจริงในโลกแห่งมโนคติ

– เอเริสทาทเถิลตอบว่า สิ่งสากลมีจริงในโลกนี้  คือได้แก่ส่วนที่เหมือนกันในสิ่งเฉพาะหน่วย

ปัญหานี้คุขึ้นมาใหม่ในตอนปลายศตวรรษที่ 11 เนื่องจากได้ต้นฉบับปรัชญามาศึกษากันมากขึ้น เช่น ต้นฉบับของเบออีเธียส (Boethius 780?-524) ผู้แปลงานของเพอร์ฟีเรียสเป็นภาษาละติน เพอร์ฟีริกกล่าวไว้ตอนหนึ่งว่า

“เรื่องประเภทกว้างและประเภทแคบจะมีจริงหรือไม่ หรือว่ามีเพียงแต่ในความคิด ข้าพเจ้าจะไม่ขอกล่าวถึง เนื่องจากเป็นเรื่องลึกลับและต้องการเวลาวิจัยมาก”

(อรรถกถากรอบความคิดเอเริสทาเทิล) เบออีเธียสผู้แปลเป็นภาษาละตินวิจารณ์ว่า เรื่องนี้สำคัญมากสำหรับตัดสินปัญหาเรื่องสมรรถภาพของปัญญาของเรา  ข้อคิดนี้สะดุดใจนักคิดในระยะนั้น  เพราะเห็นว่ามีความสัมพันธ์กับข้อเชื่อของคริสตศาสนาหลายเรื่อง ความคิดเห็นแบ่งออกเป็น 3 ลัทธิ แล้วแต่ว่าจะยึดถือคำตอบใดของสมัยกรีกรุ่งเรื่องเป็นหลัก คือ

–  ลัทธินามนิยม (nominalism) เดินตามคำตอบของชาวซาฟิสท์

–  ลัทธิสัจนิยมแบบจัด (ultra-realism) เดินตามคำตอบของเพลโทว์

– ลัทธิสัจนิยมสายกลาง (moderate realism) เดินตามคำตอบของเอเริสทาทเถิล


Leave a comment