พระภิกษุอยากช่วยปฏิรูปการศึกษาทำอย่างไร อังคารที่10กุมภาพันธ์2558 ผมได้รับเชิญไปตอบคำถามว่า การศึกษาของชาติมีอะไรที่ต้องปฏิรูปแต่ยังไม่มีใครพูดถึงและพระพุทธศาสนาจะมีส่วนช่วยอะไรได้บ้าง ผู้เชิญคือมหาวิทยาลัยสงฆ์ มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย วิทยาเขตบุรีรัมย์ ตั้งอยู่ที่วัดพระพุทธบาทเขากระโดง ซึ่งอยู่หลังวัดเป็นภูเขาไฟดับแล้ว หลักฐานยังมีให้เห็น เดินขึ้นไปดูได้ บนยอดเขามีปล่องภูเขาไฟซึ่งบัดนี้แปรสภาพกลายเป็นสระน้ำขนาดใหญ่มีน้ำขัง วิทยาเขตแห่งนี้มีดร.พระธรรมโมลีเป็นอธิการบดี ดร.พระครูวินัยธรอำนาจ พลปัญโญเป็นประธานหลักสูตรพุทธศาสตร์มหาบัณฑิต ทั้ง 2 ท่านเคยเป็นศิษย์ฟังวิชาปรัชญาหลังนวยุคที่ผมไปบรรยายในหลักสูตรของมจร.และมมร.ส่วนกลาง หัวข้อบรรยายครั้งนี้คือ “พระพุทธศาสนากับการศึกษาไทย”… READ MORE

วิชาศาสนเสวนา ท่านอาจารย์พุทธทาสได้ให้โอวาทที่สวนโมกข์เมื่อวันที่17พฤศจิกายน พ.ศ.2516ว่า “ใครจะเรียกว่าพระเจ้า ใครจะเรียกว่าพระธรรม หรือใครจะเรียกว่าเต๋า หรือใครจะเรียกว่ากฎของธรรมชาติ หรือใครจะเรียกว่าอย่างอื่นต่อไปอีก มันก็หมายถึงสิ่งเดียวกันโดยแท้ เป็นสิ่งที่สูงสุดในทุกๆแง่ทุกๆมุม เป็นสิ่งเดียวกันหมด แล้วแต่ใครจะเรียกอย่างไร (หรือจะไม่ยอมให้เรียกว่าอย่างไร–ผมเติมเองครับ) จุดสูงสุดเป็นจุดเดียวกัน และศาสดาทั้งหลายก็เป็นเพียงปากพูดถึงสิ่งสูงสุดเดียวกัน” ให้สังเกตการใช้คำ”กฎของธรรมชาติ” ไม่ใช้”กฎธรรมชาติ” ต่างกันอย่างไร? กฎของธรรมชาติแปลจากlaw of… READ MORE

ศาสตราจารย์กีรติ บุญเจือ ภาษาอารยันกับกระบวนการคิด แฟนคลับ: อ่านฉบับที่แล้วยังรู้สึกงงๆแต่ก็สนุกหนำใจค่ะ รู้สึกแปลกๆดี คิดไม่ถึงค่ะว่าภาษาบาลีของพระพุทธศาสนาจะไปมีความเกี่ยวข้องหนองยุ่งกับภาษาละตินซึ่งเป็นภาษาศาสนาของศาสนาคริสต์ และภาษาไทยซึ่งสืบวัฒนธรรมบาลีก็ยังมีอะไรๆกับภาษาอังกฤษจนได้ ผม: ครับ และที่ไม่ควรมองข้ามก็คือ มีส่วนทำให้ภาษาไทยกับภาษาอังกฤษเข้ามาใกล้เคียงกันโดยไม่รู้ตัวเช่น occasion (จากภาษาละติน) แปลว่า โอกาส(จากภาษาบาลี) ทั้งๆที่ไวยากรณ์ไทยกับไวยากรณ์อังกฤษต่างกันลิบลับ แฟนคลับ: แล้วมันเกี่ยวข้องกับความคิดของมนุษยชาติอย่างไรหรือคะ จึงได้ยกมาเป็นหัวข้ออภิปรายในครั้งนี้… READ MORE

ศาสตราจารย์กีรติ บุญเจือ ไวยากรณ์ระดับลึกกับภาษาอารยัน แฟนคลับ:ภาษาไทยเป็นภาษาอารยันหรือเปล่าคะ หรือเกี่ยวดองยังไงกับภาษาอารยันบ้างหรือเปล่าคะ ผม:โครงสร้างภาษาไทยและหลักการใช้ภาษาไทยไม่มีอะไรส่อให้เห็นว่ามีเชื้อสายอารยันเลยแหละครับ ภาษาอารยันศึกษิต(classic)คือภาษาบาลี สันสกฤต กรีก และละติน4ภาษานี้เรียกว่าศึกษิตเพราะเป็นแม่แบบที่นิยมยกขึ้นมาอ้างเป็นต้นแบบของการศึกษาภาษอารยัน ยังมีภาษาอารยันที่เป็นต้นแบบ(model)แต่ไม่นิยมอ้างเป็นแม่แบบศึกษิตสำหรับการศึกษาภาษาอารยัน เช่น ภาษาเปอร์เซีย ภาษาโกล ภาษาเยอรมานิค ไวยากรณ์ของภาษาอารยันศึกษิตบังคับอย่างเคร่งครัดให้การใช้ภาษาทุกครั้งต้องแสดงความคิดตามโครงสร้างของความคิดอย่างชัดเจน ซึ่งโซสซืร์เรียกไวยากรณ์ระดับลึก(deep grammar) ส่วนแอร์เริสทาทเถิลเรียกว่าระเบียบตรรกะ(logical order)… READ MORE

ภาษาไทยไม่แสดงไวยากรณ์ระดับลึก ผม: ถ้าจำไม่ผิด ปรัชญาภิรมย์ได้เสนอตัวกล่อมอารมณ์ชาวต่วย-ตูนมาเป็นเวลาปีครึ่งแล้ว นับเรื่องได้ 22 เรื่อง ตอนแรกๆ อ่านงงไปก็งงมา โงนไปก็โงนมา เงกไปก็เงกมา จับต้นชนปลายไม่ค่อยได้ มาถึงเวลานี้คิดว่าพอจะจับเค้าได้พอสมควรแล้วละครับ เค้าความก็เห็นจะไม่พ้นว่า รู้ความเป็นคนในตัวคนและในสังคมดีขึ้นทีละน้อยๆ แก่นแท้(authentic core) ของมนุษย์ก็คือปัญญา ปัญญาเป็นเรื่องของตัวใครตัวมัน ของใครของมัน… READ MORE