Category: สุนทรียศาสตร์


  • ความดีงามกับความสุขแท้ตามความเป็นจริง

    หากยอมรับว่า มนุษย์มีองค์ประกอบพื้นฐาน 2 ส่วน คือ กายและจิต ความสุขแท้ตามความเป็นจริงของมนุษย์มีทรรศนะที่แตกต่างกัน  สำหรับบริบทวัฒนธรรมไทย ความดีงามที่ให้ความสุขแก่ชีวิต ในทรรศนะของพระพุทธศาสนา ความสุขหรือประโยชน์ในการกระทำความดี มี 3 ประการ คือ ประโยชน์ขั้นตาเห็น ประโยชน์ขั้นเลยตาเห็น และประโยชน์ขั้นจุดหมายสูงสุด READ MORE

  • ความงามในทรรศนะนักปรัชญาตะวันตก

    อ.ดร.รวิช ตาแก้ว ปัญหาเรื่อง “ความงาม” เป็นปัญหาเชิงคุณค่าทางสุนทรียศาสตร์ (Aesthetical value) ได้แก่ ระดับของการประเมินค่าวัตถุว่า มีค่าทางด้านจิตใจอยู่มากน้อยเพียงใด โดยตัดสินว่า สวย (beautiful) งาม (pretty) น่าเกลียด (ugly) น่าศรัทธา (sublime) น่าทึ่ง… READ MORE

  • สุนทรียสนทนามีฐานะเป็นเครื่องมือ

    อ.ดร.สิริกร อมฤตวาริน: ในปัจจุบัน สุนทรียสนทนาถูกใช้เป็นเครื่องมือเชิงกระบวนการ (process tool) ในชั้นเรียน การประชุมกิจกรรมในระดับต่างๆ ที่ต้องการการมีส่วนร่วม กิจกรรมภายในบริษัทเอกชน รวมไปถึงการเปิดรับการมีส่วนร่วมของภาคราชการตามรัฐธรรมนูญอีกด้วย สุนทรียสนทนาเป็นเครื่องมือที่ใช้ช่วยแสวงหามุมมองระยะยาวและแลกเปลี่ยนประสบการณ์ระหว่าง 2 ฝ่าย เพื่อให้เกิดความเข้าใจที่ลึกซึ้งขึ้นกว่าเดิม แต่ทั้งนี้ในฐานะเครื่องมือ ต้องระวังไม่ให้เกิดการตัดสินใจในระหว่างการทำสุนทรียสนทนา แต่มุ่งกระบวนการให้เกิดการเรียนรู้เข้าใจ สร้างความเชื่อใจ และเปิดโอกาสให้คนเข้ามาเกี่ยวข้องในประเด็นหรือเนื้อหาที่ยากๆ… READ MORE

  • แนวคิดปรัชญาเปอร์เซีย

          ต้นกำเนิดของอาณาจักรเปอร์เซีย จากหลักฐานโบราณคดีระบุว่า เมื่อ 15,000 ปีก่อน มีชนเผ่าล่าสัตว์เข้ามาตั้งถิ่นฐานบริเวณที่ราบสูงอิหร่าน ที่ตั้งประเทศอิหร่านปัจจุบัน และพัฒนาเป็นสังคมเกษตรกรรมขึ้น ตลอดเวลากว่า 2,500 ปี ที่ราบสูงอิหร่านถูกรุกรานซ้ำแล้วซ้ำเล่าจากชนเผ่าต่างๆ จนกระทั่ง 500 ปีก่อนคริสตกาล อาณาจักรเปอร์เซียก็เป็นปึกแผ่นภายหลังกษัตริย์ไซรัสมหาราช แห่งราชวงศ์อาเคเมเนียน พิชิตพวกมีเดียลงได้ READ MORE

  • ความดี

    ทรรศนะของนักปรัชญาตะวันตก เชื่อว่า “ความดี” เป็นเรื่องคุณค่าความประพฤติของมนุษย์ ซึ่งเป็นเรื่องที่เกี่ยวข้องกับ “จริยศาสตร์” เป็นการประเมินค่าความประพฤติของมนุษย์ นักปรัชญาที่เชื่อว่า ความดีมีจริงนั้น มีแนวคิดที่แตกต่างกัน 2 กลุ่ม กลุ่มแรกเชื่อว่าความประพฤติเป็นคุณค่าปรนัย (Objective) กล่าวคือ มีจริงในธรรมชาติ และกลุ่มที่สองมีแนวคิดที่เชื่อว่า ความประพฤติเป็นคุณค่าอัตนัย (Subjective) คือ… READ MORE

  • ดีงาม: คุณค่าเชิงสมรรถภาพคิด

    สมรรถภาพคิดตามบริบทวัฒนธรรมไทยกับสมรรถภาพคิดของปรัชญาตะวันออก วัฒนธรรมถิ่นไทยเดิม นับถือภูตผี ทั้งผีดีและผีร้าย ซึ่งในแต่ท้องที่ปัจจุบันนี้ยังมีปรากฏให้เห็นเป็นวัฒนธรรมแต่ละท้องถิ่น ไหว้ศาลทวดเจ้าป่า เจ้าเขา เมื่อได้รับอิทธิพลพระพุทธศาสนาเข้ามาในวิถีคิดที่สอนเรื่องกฎแห่งความไม่เที่ยงแท้ของสรรพสิ่งที่สอนให้รู้จักการยอมรับด้วยการเรียนรู้เรื่องภายในกายของตนเอง ซึ่งเป็นสมรรถภาพคิดตามแนวคิดปรัชญาตะวันออกที่ใช้วิถีคิดแบบปรัชญาอินเดีย แบบพราหมณ์ที่มีความเชื่อพื้นฐานว่า ช่วงเวลาของชีวิตแบ่งออกเป็น 4 ช่วง กล่าวคือ อรรถะ กามะ ธรรมะ และโมกษะ READ MORE

  • การเรียนรู้ความงาม

    การเรียนรู้ทางความงามเป็นการเรียนรู้ที่ไม่จำเป็นต้องใช้ทักษะความเข้าใจทางด้านภาษาหรือทางด้านการเขียน แต่เป็นความเข้าใจความงามจากการเห็นรูปลักษณะของเส้น สี แสงและเงา(น้ำหนักแสงเงา) พื้นผิวในธรรมชาติ ซึ่งสามารถพบเห็นได้จากรูปร่างและรูปทรงตามธรรมชาติ จากนั้นจึงถ่ายทอดผลจากการเห็นนั้นโดยใช้วัสดุและเทคนิคในการสร้างงานศิลปะเพื่อสื่อสารตามแนวคิดของศิลปะแบบสากล READ MORE

  • สุนทรียสนทนา

    อ.ดร.สิริกร อมฤตวาริน สุนทรียสนทนาเป็นปรัชญาตามแนวคิด philosophy of dialogue ซึ่งเป็นแนวคิดของนักปรัชญาชาวยิวสัญชาติออสเตรียชื่อมาร์ติน บูเบอร์ (Martin Buber) ซึ่งได้เขียนไว้ในหนังสือ I and Thou (1923) โดยมีมโนคติหลักว่า พื้นฐานสารัตถะความเป็นมนุษย์นั้นถูกมองด้วยลัทธิเหตุผลนิยมเชิงวิทยาศาสตร์ (scientific rationalism) แต่กรอบความคิดเชิงปรัชญาระหว่างมนุษย์กับมนุษย์… READ MORE