Category: สุนทรียศาสตร์


  • สุนทรียศาสตร์: การสังเคราะห์ทางวัฒนธรรมบนฐานปรัชญาไทย เพื่อการเสริมสร้าง Self-Aesthetics ของคนรุ่นใหม่

    สุนทรียศาสตร์คือ การตั้งคำถามถึงความสัมพันธ์ระหว่างการรับรู้ กับคุณค่าระหว่างสิ่งที่เห็นว่างาม กับสิ่งที่มีความหมายต่อจิตวิญญาณมนุษย์ READ MORE

  • อัตวิสัยของการเสพงานศิลปะและการปฏิบัติธรรม ในมุมมอง Hermeneutics

    สิอร เวสน์; ความซับซ้อนของชีวิตมนุษย์ ศิลปะและธรรมะ ได้ปรากฏตัวเป็น 2 กระจกเงาที่สะท้อนความจริง ความงาม และความหมายที่ลึกซึ้งของการมีอยู่ (being) การเสพงานศิลปะและการปฏิบัติธรรมต่างเป็นกิจกรรมที่ไม่ได้เพียงแค่เกิดขึ้นในโลกภายนอก แต่กลับดึงผู้คนให้ดำดิ่งสู่ภายใน ผ่านกระบวนการสร้างและค้นพบความหมายในแบบที่ไม่เหมือนใคร ทฤษฎี Hermeneutics หรือศาสตร์แห่งการตีความ ชี้ให้เห็นถึงความเฉพาะบุคคล (Subjective) ที่เป็นแก่นแท้ของทั้งสองกระบวนการนี้ ความหมายไม่ได้ถูกกำหนดโดยศิลปินหรือคำสอน… READ MORE

  • ความงาม: คุณค่า

    อ.ดร.รวิช ตาแก้ว ความงามนั้นเป็นเรื่องการประเมินค่าวัตถุว่า มีค่าทางด้านจิตใจอยู่มากน้อยเพียงใด ซึ่งเป็นเรื่องที่เกี่ยวข้องกับสุนทรียศาสตร์ และก่อนประเมินค่าวัตถุว่ามีคุณค่าต่อจิตใจมากน้อย ควรพิจารณาคำถามถึงสุนทรียธาต์ (Aesthetic element) ก่อนว่า “สุนทรียธาตุมีจริงหรือไม่”  ซึ่งมีคำตอบที่เป็นไปได้ 2 คำตอบ คือ มีจริงและไม่มี  สำหรับกลุ่มที่เชื่อว่ามีจริง มี 2 แนวคิด… READ MORE

  • Aesthetical Elements

    ศ.กีรติ บุญเจือ… ก่อนอื่นจะต้องเข้าใจเสียก่อนว่า ความงามและสุนทรียธาตุอื่นๆ มิใช่เป็นคุณสมบัติของศิลปกรรมแต่เพียงอย่างเดียว แต่ยังเป็นคุณสมบัติของสิ่งต่างๆ ในธรรมชาติได้ด้วย เช่น พระอาทิตย์ตก ในที่บางแห่งอาจจะงามและน่าทึ่งอย่างมาก การถกปัญหาเรื่องสุนทรียธาตุในปรัชญากินความรวมถึงสุนทรียธาตุในทุกสิ่งทุกอย่างที่มนุษย์ถือว่ามีสุนทรียธาตุได้ ไม่ว่าจะเป็นความงามตามธรรมชาติ (natural beauty) หรือความงามในศิลปกรรม (artistical beauty) ความน่าเกลียดน่ากลัวในจินตนาการ ความน่าทึ่งในศรัทธาต่อคาสอนของศาสนา ฯลฯ… READ MORE

  • ปรัชญาศิลปะ

    ศ.กีรติ บุญเจือ… ปรัชญาศิลปะนับได้ว่าเป็นส่วนหนึ่งของวิชาสุนทรียศาสตร์ แต่ถ้ามองจากมุมมองของนิยามที่เหนือขึ้นไปอีกของปรัชญาประยุกต์ซึ่งถือเอาผลสรุปของความรู้ต่าง ๆ มาคิดต่อยอดอย่างปรัชญา ปรัชญาศิลปะจึงเป็นการนำเอาสุนทรียศาสตร์สาขาอื่น ๆ ทั้งหมด ได้แก่ ประวัติศาสตร์ศิลปะ วิจารณ์ศิลปะ ทฤษฎีศิลปะ จิตวิทยาศิลปะ สังคมวิทยาศิลปะ มาเป็นข้อมูล พยายามค้นหาคำถามที่อาจจะมีได้จากข้อมูลเหล่านั้น แล้วตีความปัญหาดังกล่าวด้วยระบบปรัชญาบริสุทธ์เท่าที่เราทราบหรือสนใจ สุนทรียศาสตร์จึงเป็นฐานรองรับปรัชญาศิลปะนั่นเอง READ MORE

  • diversity in unity

    ผศ.(พิเศษ) ดร.เอนก สุวรรณบัณฑิต เมื่อปรารถถึงความเป็นจริงของโลกในทางปรัชญามีหลักการ 2 อย่างที่มักจะเข้าใจว่าเหมือนกัน แต่ก็แตกต่างกัน นั่นคือ เอกภาพในความหลากหลาย (unity in diversity) และ ความหลากหลายในเอกภาพ (diversity in unity) ซึ่งกระแสของโลกปัจจุบันมุ่งไปที่เอกภาพในความหลากหลาย ด้วยเห็นว่า ความเป็นจริงต่างๆ… READ MORE

  • การเรียนรู้ความดีงามของไทย

    อ.ดร.รวิช ตาแก้ว การเรียนรู้ในขั้นเบื้องต้นเป็นการเรียนรู้ตัวอักษรที่ใช้แทนเสียงเพื่อใช้ในการสื่อสารตามรูปแบบของตัวอักษรที่ใช้เป็นสิ่งแทนสิ่งอื่น ๆ ที่ต้องการสื่อความหมายที่ต้องการเรียนรู้หรืออยากรู้  รวมทั้งความเชื่อในการเรียนรู้ที่ถูกอบรมสั่งสอนให้รู้  รูปแบบของการประสมตัวอักษรแทนระบบการใช้เสียง ทั้งที่เป็นคำ เป็นประโยค การใช้ประโยค การใช้ภาษา การอ่านออกเสียง ความรู้ที่ได้คือตัวอักษรภาษาไทย และใช้ตัวอักษรเป็นสื่อในการเรียนรู้สิ่งที่ต้องการรู้ในโอกาสต่อไป ทำให้เกิดมีความคิดในใจว่าอยากเรียนวิชาที่เป็นหัวใจของวิชาทั้งหมด เพื่อจะได้รู้สิ่งที่สามารถแทนวิชาความรู้ต่าง ๆ ได้อย่างไม่รู้จบในสิ่งที่ต้องการอยากรู้และอยากเรียนรู้  นอกจากนั้นได้เรียนรู้เรื่องความดีตามแนวทางพระพุทธศาสนา และรวมทั้งเรียนรู้เรื่องความงามที่เกิดจากการวาดภาพและความไพเราะของคำกลอนจากการท่องจำบทอาขยาน READ MORE

  • แนวคิดที่เกี่ยวกับความดีและความงามตามบริบทวัฒนธรรมไทย

    อ.ดร.รวิช ตาแก้ว … แนวคิดที่เกี่ยวกับความดีและความงามตามบริบทวัฒนธรรมไทย แนวคิดที่ได้รับอิทธิพลจากอารยธรรมอินเดีย                 วัฒนธรรมไทยได้รับอิทธิพลทางความคิดมาจากอารยธรรมอินเดียสองแนวคิด คือ แนวคิดที่มาจากศาสนาพราหมณ์-ฮินดู และแนวคิดที่มาจากพระพุทธศาสนา ซึ่งกล่าวโดยสรุปได้มีดังนี้ READ MORE