ethic and law of nature จริยธรรมกับกฎของธรรมชาติ

ผู้แต่ง : รวิช ตาแก้ว
ผู้ปรับแก้ : กีรติ บุญเจือ

มนุษย์เป็นส่วนหนึ่งของธรรมชาติ ในเมื่อเอกภพมีกฎเกณฑ์ตายตัว ซึ่งเรียกว่า กฎของธรรมชาติ ( law of nature ) และมนุษย์ก็เป็นส่วนหนึ่งของเอกภพ จึงจะสรุปได้ว่ากฎความประพฤติของมนุษย์เป็นส่วนหนึ่งของกฎของธรรมชาตินั่นเอง คุณค่าของชีวิตอยู่ที่การดำรงชีพให้กลมกลืนกับธรรมชาติกฎความประพฤติของมนุษย์ จึงมีอยู่แล้วโดยแฝงอยู่ในกฎของธรรมชาติเราเพียงแค่ใช้สติปัญญาตามกฎเหตุผลศึกษาค้นคว้า กฎของธรรมชาติก็จะรู้ได้ว่ามนุษย์ประกอบด้วยร่างกายที่เป็นสสารและวิญญาณซึ่งเป็นจิตต่างฝ่ายต่างก็มีกฎของตน ซึ่งต้องประสานกลมกลืนกันเป็นความเป็นจริงหน่วยเดียวกันมนุษย์ก็จะอยู่ดีมีสุข

กฎของธรรมชาติส่วนที่เกี่ยวกับความประพฤติเรียกว่ากฎธรรมชาติ ( natural law ) มาตรการจริยะสำหรับนักปรัชญากลุ่มนี้ก็คือ รู้และเดินตามกฎธรรมชาติเพื่อพัฒนาความสัมพันธ์ระหว่างกายกับจิต

มนุษย์ประเสริฐกว่าสัตว์ในด้านปัญญา ปัญญาไม่ใช่ส่วนหนึ่งของธรรมชาติ สสารไม่เดินตามกฎธรรมชาติสสาร ปัญญาอาจจะปรับปรุงตัวเองให้ดีขึ้นได้เรื่อยไปอย่างไม่มีที่สิ้นสุด ซึ่งสสารทำไม่ได้ปัญญามีธรรมชาติของตนเองซึ่งไม่มีกฎตายตัวเหมือนธรรมชาติของสสาร ดังนั้น มาตรการสำหรับนักปรัชญากลุ่มนี้จึงได้แก่การเสริมปัญญาหรือพัฒนาปัญญา

มนุษย์ประเสริฐกว่าสัตว์ในด้านความบันเทิง ความบันเทิงเป็นของแถมซึ่งธรรมชาติให้แก่มนุษย์โดยเฉพาะ สัตว์มีความพึงพอใจ (Pleasure) อยู่บ้างเพื่อจูงใจให้ปฏิบัติหน้าที่ตามสัญชาตญาณ แต่สัตว์ไม่ถึงขั้นมีความบันเทิง เพราะสัตว์ต้องปฏิบัติหน้าที่การงานที่กำหนดโดยมีความพึงพอใจควบคู่ไปด้วย มนุษย์เท่านั้นที่สามารถแยกความพึงพอใจออกจากความบันเทิง จึงนับว่ามนุษย์มีโชคดีเป็นพิเศษที่สามารถมีความบันเทิงได้ การดำรงชีพของมนุษย์จริง ๆ จึงอยู่ที่การหาความบันเทิง มาตรการจริยะสำหรับนักปรัชญากลุ่มนี้ จึงได้แก่ พัฒนาความสุขด้วยความบันเทิงของตนเองเพื่อเพื่อนมนุษย์

มนุษย์ประเสริฐกว่าสัตว์ในด้านความสนใจ ความสนใจ (interest) เป็นความรู้สึกอันละเอียดอ่อน ซึ่งทำให้มนุษย์มีสภาพสูงกว่าสัตว์อื่น และทำให้มนุษย์มีจิตใจสูงกว่ากัน นักปรัชญากลุ่มนี้จึงคิดว่ามาตรการจริยะ จึงน่าจะได้การเสริมหรือพัฒนาความสนใจของตนเองและของผู้อื่นให้ละเมียดละไมยิ่งๆ ขึ้น