epoche การใส่วงเล็บ ผู้แต่ง : ศุภชัย ศรีศิริรุ่ง ผู้ปรับแก้ : กีรติ บุญเจือ วิธีปรากฏการณ์วิทยา ของ ฮุสเซิร์ล (Edmund Husserl 1859-1938) นั้นนับเป็นจุดเริ่มต้นของท่าทีไม่ยึดมั่นถือมั่นในวัฒนธรรมตะวันตก ด้วยการวางตัวเป็นกลาง ใช้วิธีเป็นกลาง เพื่อให้สามารถเข้าถึงความรู้สึกนึกคิดของแต่ละคนอันนำไปสู่การเข้าใจกันและกันอย่างไร้อคติ… READ MORE

disjunction ประโยคเลือก ผู้แต่ง : กันต์สินี สมิตพันธ์ ผู้ปรับแก้ : กีรติ บุญเจือ ประโยคเลือกเป็นมุมบังคับการคิดแบบชาวตะวันตก ซึ่งผลสรุปที่ออกมานั้นเป็นกฏเกณฑ์ที่เรามั่นใจได้และทำให้เรารู้ว่าทางเลือกนี้จะต้องเป็นจริงหรือเป็นเท็จอย่างใดอย่างหนึ่งเท่านั้น จะเลือกครึ่ง ๆ กลาง ๆ ไม่มีความแน่นอนไม่ได้ เพราะบางครั้งหรือหลาย ๆ ครั้ง… READ MORE

Descartes on self-knowing เดการ์ตกับการรู้ตัวเอง ผู้แต่ง : เมธา หริมเทพาธิป ผู้ปรับแก้ : กีรติ บุญเจือ เดการ์ตในDiscourse on Methods(บทภาษาว่าด้วยวิธีการต่าง ๆ) และMeditations(ข้อคิดคำนึง) แนะให้เริ่มความคิดทุกอย่างจากความสงสัยสากล (universal doubt)… READ MORE

composition รวมหมู่ ผู้แต่ง : รวิช ตาแก้ว ผู้ปรับแก้ : ศ.กีรติ บุญเจือ รวมหมู่ (composition) คือ การอนุมานลักษณะของส่วนรวมจากลักษณะของหน่วยย่อย ซึ่งรู้มาหมดทุกหน่วย ความรู้เช่นนี้ไม่ช่วยให้อนุมานได้อย่างสมเหตุสมผล เพราะเมื่อรวมหมู่กันเข้าแล้ว ยังมีอะไรเพิ่มเติมมาอีก บางครั้งสำคัญมาก บางครั้งไม่สู้สำคัญนัก… READ MORE

complex question ตั้งประเด็นซ้อน ผู้แต่ง : รวิช ตาแก้ว ผู้ปรับแก้ : กีรติ บุญเจือ การตั้งประเด็นซ้อน คือ ดักถามให้ผู้ตอบงงงวย แล้วตอบอย่างไม่ระวังตัว จนอาจจะสรุปได้ต่อไปถึงจุดที่ผู้ตอบไม่คาดฝัน การตัดสินความจริงเท็จของข้อสรุปต่อไปนี้นั้นต้องพิจารณาดูสภาพทางจิตใจของผู้ตอบอย่างมาก ทำให้คำตอบที่ได้มาโดยวิธีนี้เชื่อถือไม่สู้ได้ จึงจัดว่าเป็นเหตุผลวิบัติด้วย เช่น… READ MORE

coloured words, emotive language คำย้อมสีหรือภาษาเร้าอารมณ์ ผู้แต่ง : รวิช ตาแก้ว ผู้ปรับแก้ : กีรติ บุญเจือ การย้อมสีคำพูด หรือใช้ภาษาเร้าอารมณ์ นิยมเลือกให้ตรงกับรสนิยมของผู้ฟังแต่ละคน แต่ละสมัยและละท้องถิ่น เมื่อผู้ฟังมีอารมณ์คล้อยตามแล้ว ก็จะคิดว่าตนอนุมานด้วยความเชื่อมั่นของตนเอง เช่น… READ MORE

coherence theory ทฤษฎีสหนัย ผู้แต่ง : ศุภชัย ศรีศิริรุ่ง ผู้ปรับแก้ : กีรติ บุญเจือ เป็นทฤษฎีความจริงที่เชื่อว่า ความจริงทุกข้อต้องจับกลุ่มประสานกันเป็นระบบเครือข่ายในลักษณะที่ว่า ถ้ายอมรับความจริงข้อนี้ในระบบแล้ว ก็ต้องยอมรับความจริงอื่น ๆ ในระบบเดียวกันนั้นโดยจำเป็นตามหลักเหตุผลนิรนัยเขียนแผนผังได้ดังนี้ แผนผังนี้ต้องการแสดงว่า สมมุติ A… READ MORE